Hydrauliek maakt krachtig en nauwkeurig werken mogelijk. Met de juiste voorbereiding blijft werken aan het systeem veilig en beheersbaar.
Volg altijd de werkinstructie en de voorschriften van de fabrikant. Maak het systeem gecontroleerd drukloos, controleer slangen en koppelingen zorgvuldig en weet hoe u handelt wanneer er mogelijk sprake is van injectieletsel.
Bij mogelijk injectieletsel is snelle medische beoordeling nodig
Stop het werk en bel 112. Geef aan dat het mogelijk gaat om hogedruk-injectieletsel door hydraulische vloeistof. Ook wanneer alleen een klein wondje zichtbaar is en de pijn meevalt, kan er onder de huid letsel aanwezig zijn. Laat dit daarom altijd direct door medische professionals beoordelen.
Veilig drukloos werken in zes stappen
Alleen de pomp uitschakelen is niet voldoende. In leidingen, cilinders en accumulatoren kan restdruk achterblijven. Ook zwaartekracht of een uitwendige belasting kan opnieuw druk opbouwen. Door de volledige procedure te volgen, ontstaat een veilige uitgangssituatie voor onderhoud.
- Bereid het werk voor. Ken de installatie, alle energiebronnen, de drukontlastingspunten en de voorgeschreven onderhoudsprocedure.
- Zet de installatie veilig. Parkeer stabiel, laat aanbouwdelen en lasten neer of ondersteun ze met goedgekeurde mechanische borgingen. Gebruik een cilinder niet als enige ondersteuning.
- Schakel uit en isoleer. Stop de aandrijving, neem de sleutel uit, scheid alle energiebronnen en pas de geldende lock-out/tag-outprocedure toe.
- Ontlast opgeslagen druk. Bedien de functies volgens de handleiding, ontlast accumulatoren via de bedoelde voorziening en houd rekening met opgesloten druk tussen kleppen.
- Controleer de nul-energiestatus. Controleer de manometer en de voorgeschreven meet- of controlepunten. Verifieer dat geen onderdeel onverwacht kan bewegen of opnieuw druk kan opbouwen.
- Begin pas daarna met het werk. Houd borgingen en isolaties actief totdat alle werkzaamheden zijn afgerond en gecontroleerd.
Gebruik altijd de daarvoor bestemde drukontlasting. Draai een koppeling niet los om druk af te laten. Als er nog druk aanwezig is, kan bij het openen van een fitting vloeistof vrijkomen of kan de slang bewegen.
Lekkages veilig opsporen
Een klein defect kan een nauwelijks zichtbare vloeistofstraal veroorzaken. Al vanaf ongeveer 7 bar kan hydraulische vloeistof de huid binnendringen. Controleer een mogelijke lekkage daarom met de voorgeschreven hulpmiddelen en niet met uw hand.
Veilige werkwijze
- Stop en isoleer de installatie voordat u inspecteert of repareert.
- Gebruik een lekzoekmethode uit de werkinstructie, bijvoorbeeld karton, hout of geschikte detectieapparatuur.
- Blijf op afstand en houd gezicht en lichaam buiten de mogelijke straalrichting.
- Vervang beschadigde slangen en koppelingen door passende, drukbestendige onderdelen volgens fabrieksspecificatie.
Te vermijden
- Met hand of vingers langs een slang, koppeling of leiding voelen, ook niet met handschoenen aan.
- Een lekkage afdekken of stoppen met uw hand.
- Een slang provisorisch repareren met tape, een klem of een noodverbinding.
- Een koppeling aandraaien, losnemen of wisselen terwijl het systeem onder druk staat.
Injectieletsel herkennen en serieus nemen
Bij een hogedruk-injectie dringt hydraulische olie, vet of een andere vloeistof door de huid en verspreidt zich in het weefsel. De opening in de huid is vaak klein. De vloeistof kan ondertussen dieper in het weefsel terechtkomen en daar spieren, pezen, bloedvaten en zenuwen beïnvloeden.
Neem ook een klein wondje serieus. Pijn, zwelling of verkleuring kunnen pas later toenemen. Laat iedere mogelijke injectie door een hogedrukstraal daarom direct in een ziekenhuis beoordelen.
Slangen veilig gebruiken en slangzweep voorkomen
Wanneer een slang breekt of een koppeling losschiet, kan de slang door de vrijkomende energie gaan slaan. Een goede keuze van onderdelen, correcte montage en regelmatige inspectie helpen om dit te voorkomen.
- Controleer slangen vóór gebruik op lekkage, slijtage, scheuren, knikken, blazen, corrosie, blootliggende wapening en beschadigde koppelingen.
- Gebruik uitsluitend slangen, koppelingen en appendages die geschikt zijn voor de vloeistof, temperatuur en maximale systeemdruk.
- Monteer en geleid slangen volgens de fabrikant; voorkom torsie, trekbelasting, schuren en een te kleine buigradius.
- Gebruik waar de risicoanalyse dat vereist afscherming, slangbescherming of een passende slangbreuk- of zweepbeveiliging.
- Houd mensen buiten de gevarenzone en sta niet in het verlengde van een slang of koppeling tijdens opstarten en testen.
- Vervang een beschadigde of verouderde slang tijdig en blijf binnen de opgegeven gebruiksduur en werkdruk.
Persoonlijke beschermingsmiddelen
PBM bieden aanvullende bescherming tegen spatten, contact en bijkomende gevaren. Ze vervangen het drukloos maken en afschermen van het systeem niet. Ook zware werkhandschoenen zijn niet bestand tegen iedere hogedrukstraal.
Welke PBM horen bij de taak?
- Veiligheidsbril met zijkapjes; bij spatgevaar zo nodig aangevuld met een gelaatsscherm.
- Voor de vloeistof geschikte, chemisch bestendige handschoenen volgens het veiligheidsinformatieblad.
- Bedekkende werkkleding met lange mouwen en veiligheidsschoenen.
- Aanvullende gehoor-, ademhalings- of huidbescherming als de RI&E en het veiligheidsinformatieblad dit voorschrijven.
Eerst de technische maatregelen
De basis bestaat uit veilig ontwerp, afscherming, goed onderhoud, isoleren en drukloos maken. Gebruik PBM vervolgens als aanvullende bescherming. Controleer lekkages altijd met een geschikt hulpmiddel en werk alleen drukloos aan koppelingen.
Rustig en snel handelen bij mogelijk injectieletsel
- Breng het werk tot stilstand. Schakel de installatie uit als dit veilig kan en zorg voor een rustige omgeving.
- Bel 112. Geef rustig aan dat het mogelijk gaat om injectie van hydraulische vloeistof onder hoge druk en noem de plaats van het letsel.
- Regel passend vervoer. Laat de betrokkene niet zelf rijden en blijf erbij totdat professionele hulp het overneemt.
- Dek de wond losjes en schoon af. Volg de aanwijzingen van de meldkamer of bedrijfshulpverlening.
- Verzamel praktische informatie. Noteer tijdstip, vermoedelijke vloeistof, druk en omstandigheden. Neem het veiligheidsinformatieblad of de productgegevens mee, zonder het vervoer te vertragen.
- Benoem ook geringe klachten. Vertel de hulpverlener dat er mogelijk weinig zichtbaar is en dat de klachten aanvankelijk beperkt kunnen zijn.
Laat de behandeling aan professionals over. Masseer of knijp de wond niet uit, snijd deze niet open en breng geen zalf of oplosmiddel aan. Geef de betrokkene niets te eten of drinken, omdat een spoedbehandeling nodig kan zijn.